A - B - C - D - E - F - G - H - I - J - K - L - M - N - O - P - R - S - T - U - W - Z

---

ABERRACJE CHROMOSOMOWE

ABERRACJE CHROMOSOMOWE, zmiany struktury chromosomów powstające wskutek samorzutnych lub sztucznie wywołanych pęknięć chromosomów i łączenia się ich fragmentów w nowe układy. Delecja (deficjencja) jest to utrata odcinka chromosomu; translokacja powstaje w wyniku dołączenia odcinka chromosomu do innego chromosomu niehomologicznego; inwersja polega na przerwaniu chromosomu w dwu miejscach i ułożeniu odcinka zawartego między miejscami pęknięcia w odwróconej kolejności; duplikacja jest podwojeniem określonego fragmentu chromosomu. A.ch. można wykrywać metodami genet. lub cytologicznymi. Większe delecje i translokacje można obserwować na podstawie zmiany wielkości i kształtu chromosomów w płytkach równikowych tworzących się w stadium metafazy II w redukcyjnym (mejoza) podziale komórki. A.ch. mogą być wywołane sztucznie działaniem związków chem., promieni nadfioletowych i promieniowania jonizującego. Promieniowanie jonizujące powoduje zmiany struktury chromatyd (aberracje typu chromatydowego) lub chromosomów, zależnie od stadium podziału komórkowego. Aberracje typu chromatydowego (przewężenia, pęknięcia, wymiany chromatydowe, drobne fragmenty) powstają w stadium późnej interfazy po odtworzeniu się materiału genet. (replikacja) i pojawiają się w płytkach równikowych w stadium metafazy. Aberracje typu chromosomowego (chromosomy dicentryczne, pierścieniowe, pęknięcia, przewężenia, drobne fragmenty) indukowane są we wczesnej i środki. inter-fazie przed i w czasie replikacji DNA.